Χρ. Τσαρτόλιας: Είμαι συλλέκτης εμπειριών - pelop.gr


Χρ. Τσαρτόλιας: Είμαι συλλέκτης εμπειριών

Μετανάστης στην Ευρώπη ακούγεται νορμάλ, αλλά μετανάστης στην Τανζανία; Ο Χρήστος Τσαρτόλιας είναι ένας από τους Πατρινούς που λόγω της κρίσης αποφάσισε να αφήσει τη χώρα μας, όχι για κάποια άλλη ευρωπαϊκή, αλλά για την Αφρική! Γιατρός στο επάγγελμα, ασχολήθηκε για πολλά χρόνια με το ερασιτεχνικό ποδόσφαιρο στην Πάτρα με σημαντική πορεία.

Στην Αφρική γνώρισε έναν άλλο πολιτισμό, έναν διαφορετικό τρόπο ζωής, καμία σχέση με τον δυτικό, αλλά γνώρισε επίσης και το βαθύτερο νόημα της ζωής μέσα από τις δύσκολες συνθήκες που επικρατούν κυρίως για τους ντόπιους. Είναι καλύτερα όμως να διηγηθεί ο ίδιος την εμπειρία του με έναν μοναδικό τρόπο, που ίσως αλλάξει και τη δική μας οπτική για τη ζωή:

Για πρώτη φορά πήγα στην Τανζανία το 2014 και μόνιμα το 2015. Είχα διαγνώσει την κρίση που ερχόταν στην Ελλάδα και είχα κάποιους ανθρώπους στην Αφρική. Εκεί ασχολούμαι κυρίως με τον κατασκευαστικό τομέα, αλλά στην αρχή εργάστηκα και ως γιατρός για ένα εξάμηνο. Η υγεία στηρίζεται στις ΜΚΟ άλλων χωρών.

Εξασκούσα την ιατρική χωρίς μισθό και συμμετείχα μέχρι και σε ιεραποστολή. Εκεί γνώρισα την πραγματική ιατρική και μία άλλη όψη της ζωής, όπως ήταν η Ελλάδα τη δεκαετία του '60. Γνώρισα ανθρώπους, έθιμα που δεν τα φαντάζεσαι.

Μόλις πάτησα το πόδι μου στο αεροδρόμιο, έπαθα σοκ. Τα περιφερειακά αεροδρόμια στην Ελλάδα είναι πολύ καλύτερα. Οι άνθρωποι προσπαθούν να σε εξυπηρετήσουν, αλλά δεν ξέρουν τον τρόπο. Στο πρώτο ταξίδι έκανα 5 ώρες να βγω από το αεροδρόμιο. Αν δεν έχεις την υπομονή να περιμένεις, σε βλέπουν διαφορετικά.

Το δεύτερο σοκ ήταν ότι στην Νταρ Ες Σαλάμ που έχει 6.500.000 κατοίκους, όταν άρχισα να κυκλοφορώ είδα μια πόλη σκοτεινή, με άπειρους κινδύνους μέχρι να καταλάβω. Υπήρχε μια τρομακτική κίνηση στις 5 το πρωί, αλλά μου δόθηκε η εξήγηση. Επειδή, εκεί η αστική συγκοινωνία είναι δύσκολη, ο κόσμος έφευγε 2 ώρες πριν για τη δουλειά του και γινόταν ένα χάος. Ο Ευρωπαίος δεν τα αντέχει αυτά.

Είναι ένας λαός που έχει μάθει να ζει με υπομονή. Ρώτησα κάποια στιγμή «Γιατί δεν επαναστατείτε;» και μου απάντησαν «σείς που επαναστατήσατε, τελικά γονατίσατε». Είναι φοβικός λαός. Η επίσημη γλώσσα τους είναι η αγγλική και η σουαχίλι. Εμαθα μέχρι και σουαχίλι. Εντάξει, δεν μπορώ να κάνω πολιτική συζήτηση, αλλά ξέρω τα βασικά.

Δεν το μετάνιωσα που πήγα στην Τανζανία. Στην Ελλάδα δεν βλέπω να υπάρχει κάτι να μπορείς να ασχοληθείς σοβαρά. Πολιτικά, τις εκλογές τις έχει κερδίσει ένα αριστερό κόμμα, και έχει κάνει ορισμένες τομές που ενοχλούν, με αποτέλεσμα οι Ευρωπαίοι να μετατοπίζονται σε άλλες χώρες. Δεν πλήρωναν καθόλου φόρους, και το κράτος είχε αφήσει να κυκλοφορεί το μαύρο χρήμα και η διαφθορά. Εκεί είναι εταιρείες που λυμαίνονται τον φυσικό πλούτο, πετρέλαια, ορυχεία, μεγάλες μπίζνες. Είναι μια από τις πλουσιότερες ηπείρους με πολύ φτωχούς κατοίκους.

Στην Νταρ Ες Σαλάμ, που είναι η οικονομική πρωτεύουσα της Τανζανίας υπάρχουν 154 Έλληνες και γενικά γύρω-γύρω πολλοί χριστιανοί ορθόδοξοι. Υπάρχει ένας μαινόμενος θρησκευτικός πόλεμος με τους μουσουλμάνους και τους καθολικούς. Κάποια στιγμή γνώρισα τον δεσπότη Τανζανίας και μου είπε ότι έχει μια ιεραποστολή που χρειάζονται γιατρούς. Ανταποκρίθηκαν και εξέτασα έναν πληθυσμό 14 χωριών. Η μεγαλύτερη ασθένεια εκεί είναι η ελονοσία, ο κίτρινος πυρετός που λέμε. Μετά οι δερματικές ασθένειες και τα τελευταία χρόνια τα αφροδίσια νοσήματα.

Οι γιατροί εκεί έχουν ένα σχετικά καλό επίπεδο γνώσεων, αλλά σε εξοπλισμό βρίσκονται πολύ πίσω.

Δεν ξέρω πόσο θα μείνω. Μπορεί μόνιμα, μπορεί μετά από έναν χρόνο να σου πω ότι πάω στο Τσαντ ή στην Αιθιοπία, αλλά πίσω δεν γυρίζω. Αν δεν μπόρεσε ο ΣΥΡΙΖΑ να αλλάξει τις συνθήκες, δεν θα τα αλλάξει κανείς.

Άθλιες είναι και οι αμοιβές των ντόπιων. Ό,τι παίρνουμε στην Ελλάδα τον μήνα, αυτοί τον παίρνουν σε έναν χρόνο. Το μεροκάματο είναι δύσκολο. Κάνουν σκληρές δουλειές και εξαντλούν όσο μπορούν τους ντόπιους. Τα αφεντικά είναι Ευρωπαίοι, Αμερικανοί και Κινέζοι. Ο μαύρος δεν μπορεί να είναι αφεντικό. Σκεφτείτε ότι δουλεύουν για 3 δολάρια την ημέρα.

Κάποια στιγμή όλος ο λαός είχε κατέβει σε απεργία επειδή αύξησαν τα εισιτήρια στην αστική συγκοινωνία. Γι' αυτούς είναι σημαντικό. Και ρώτησα για να πάω και εγώ. Όλοι οι λευκοί μού έλεγαν «καλά, τρελός είσαι;» και με κοιτούσαν σαν να ήμουν από άλλο πλανήτη. Ο σεβασμός ήταν τεράστιος, δεν με ενόχλησε κανείς.

Είχα μία κακή εμπειρία στην Τανζανία, καθώς προσπάθησαν να με ληστέψουν. Έφυγα από τη δουλειά μου με μία τσάντα με λεφτά και ανέβηκα σε μηχανάκι για να πληρώσω κάποιες υποχρεώσεις. Με χτύπησαν άσχημα. Είχα κατάγματα στη σπονδυλική στήλη και γύρισα στην Ελλάδα για αποθεραπεία. Ευτυχώς γλύτωσα. Τα λεφτά δεν τα πήραν!

Τα χρήματα που βγάζω στην Τανζανία, θα μου έφταναν οριακά στην Ελλάδα. Εκεί όμως είμαι άνετος. Η καθημερινότητά μου δεν είναι εύκολη, αφού δεν υπάρχει ωράριο. Ξυπνάς το πρωί και δουλεύεις για να κοιμηθείς ώστε να ξαναδουλέψεις την επόμενη ημέρα. Κάποια γεγονότα που αλλάζουν κάπως την καθημερινότητα είναι τα Χριστούγεννα, το Πάσχα όπως στην Ελλάδα.

Είμαι συλλέκτης αναμνήσεων. Θα κάτσω πολλά χρόνια για να θυμάμαι πώς έχω ζήσει ώστε να περάσω τα γεράματά μου. Είναι μια νέα εμπειρία με άλλους πολιτισμούς. Αν μου έλεγαν πριν από 15 χρόνια ότι θα πήγαινα στη Τανζανία, ούτε θα το φανταζόμουν.

Ποδόσφαιρο και Τανζανία υπάρχουν ως έννοιες, αλλά στη φυσική τους διάσταση. Ο κόσμος τρελαίνεται για ποδόσφαιρο, ειδικά για το αγγλικό. Έχουν πολλά χωμάτινα γήπεδα που παίζουν και έχουν φτιάξει ένα με συνθετικό χλοοτάπητα. Αυτοί παίζουν ασταμάτητα με απέραντες φυσικές δυνάμεις, αλλά δεν ξέρουν μπάλα. Έχουν αρχίσει το σύστημα να φέρνουν ξένους για να τους μάθουν ποδόσφαιρο.

Εκεί έχει μόνιμα έχει ζέστη. Πολύ λίγες ημέρες έχει βροχή. Για 10 λεπτά πλημμυρίζει όλη η πόλη και μετά στεγνώνει από έναν καταπληκτικό ήλιο. Είναι η φυσική τους δύναμη ο ήλιος, αλλά δεν μπορούν να την αναπτύξουν. Δεν έχουν ιδέα από φωτοβολταϊκά και ανανεώσιμες πηγές ενέργειες. Υπάρχει μόνο κοντομάνικο, μπουφάν ποτέ. Η χειρότερή τους ημέρα είναι μια δικιά μας ανοιξιάτικη.

Όσο και να φύγεις μακριά δεν αποκόβεσαι από τη μάνα πατρίδα. Θέλεις να μαθαίνεις τι γίνεται και ευτυχώς εκεί οι λευκοί έχουν αναπτύξει ένα καλό ίντερνετ για τις δικές τους ανάγκες. Το ποδόσφαιρο στην Ελλάδα ακολουθεί τη μοίρα που μας έχουν υποδείξει τα διεθνή κέντρα. Δεν υπάρχει ερασιτεχνικό ποδόσφαιρο.

Προέρχομαι από τον χώρο της κομμουνιστικής αριστεράς, διαφώνησα και έφυγα. Την τελευταία φορά δραστηριοποιήθηκα οργανωτικά στον ΣΥΡΙΖΑ γιατί με συνεπήρε το όραμα. Δεν το είδα να πραγματοποιείται. Δεν δέχομαι τη δικαιολογία ότι δεν μπορούσαν να κάνουν αλλιώς. Αν δεν μπορείς, παραιτήσου. Από αριστερούς δεν μπορούσα να φανταστώ ότι θα τους σαγηνέψει η εξουσία. Είμαι πιο κοντά στη ΛΑΕ, στην ΑΝΤΑΡΣΥΑ και όσο κι αν μας ενοχλεί το «έξω από την Eυρώπη», μπορεί να είναι η λύση. Αυτή τη στιγμή δεν είμαστε ανεξάρτητο κράτος. Όλο αυτό το κακό έγινε στο όνομα της Αριστεράς. Τώρα είμαστε σε τέλμα, δεν υπάρχει τίποτα. Θα έπρεπε πολλοί νέοι να πάνε στην Αφρική, γιατί θα έπαιρναν μια γεύση από την ανθρώπινη διάσταση. Εκεί υπάρχει ακόμα η έννοια της γειτονιάς και ο ένας θα δώσει το χέρι στον άλλο για να βγάλουν την καθημερινότητα.

Υπάρχει μια μεσαία τάξη Τανζανών, που όμως δεν διαφέρει στα βασικά χαρακτηριστικά. Έχουν λίγο καλύτερα σπίτια, αλλά θα διασκεδάσουν με τον ίδιο τρόπο.

Έμαθα να τρώω πράγματα που δεν φανταζόμουν καν, προκειμένου να επιβιώσω. Σκεφτείτε ότι σε μία πολύ 6,5 εκ. κατοίκων και 1,5 εκ. λευκών, υπάρχουν μόνο δύο μεγάλα σούπερ-μάρκετ, όπου συρρέει όλος ο πληθυσμός. Ό,τι προλάβεις!

Toυ ΒΑΓΓΕΛΗ ΓΕΡΟΓΙΑΝΝΗ-Φωτογραφίες: Από το προσωπικό αρχείο του Χρ. Τσαρτόλια

Πελοπόννησος Εκδοτική Α.Ε
ΜΑΙΖΩΝΟΣ 206, 26222 Πάτρα

Μετάβαση στο πλήρες site
Τηλ 1: 2610-312530
Τηλ 2: 2611-100395
Fax: 2610-312535
Email: pelop@pelop.gr
Εμπορικό τμήμα: emporiko@pelop.gr
Tμήμα Αγγελιών: aggelies@pelop.gr