Γενέθλια για τη Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου: Οι ημέρες που έβαλαν φωτιά στην ιστορία - pelop.gr


Γενέθλια για τη Γέφυρα Ρίου-Αντιρρίου: Οι ημέρες που έβαλαν φωτιά στην ιστορία

Την ημέρα που θα εγκαινιαζόταν η Γέφυρα Ρίου- Αντιρρίου το τμήμα διακίνησης της «Πελοποννήσου» κατέγραψε ιστορικό ρεκόρ κυκλοφορίας για τα νεότερα χρονικά. Υπολογίστηκε σε διαφορά τριών χιλιάδων φύλλων σε σχέση με τις συνηθισμένες ημέρες. Ηταν μια απίστευτη επίδοση, μιλώντας για μήνα Αύγουστο και χωρίς να πρόκειται για κάποιο δραματικό γεγονός, από αυτά που σπρώχνουν τον κόσμο στα περίπτερα. Οι λόγοι της εκτόξευσης της ζήτησης ήταν καθαρά χρηστικοί. Το κοινό ήθελε να κατατοπιστεί για το πρόγραμμα των εκδηλώσεων και να μπει στο πνεύμα των ημερών. Ολοι γνωρίζαμε ότι θα ζούσαμε τη μέρα που ποτέ δεν θα ξεχάσουμε.

Αναπολώντας το κλίμα και ανατρέχοντας στο αρχειακό υλικό περί την θρυλική και ανεπανάληπτη 7η Αυγούστου, 15 χρόνια πριν από τις ημέρες μας, είναι αναπόφευκτη η σύγκριση, σαν πικρή ειρωνεία. Πόσοι από εμάς, που γιορτάσαμε σαν παιδιά την ολοκλήρωση και απόδοση ενός μνημειώδους έργου, υποπτευόμαστε ότι σχετικά γρήγορα, η αίσθηση της απογείωσης που μας καλλιεργούσε η ρωμαλέα όψη του γίγαντα, οι συμβολισμοί του ως θρίαμβος της τεχνολογίας, ως τεκμήριο προόδου, ως άνοιγμα στον κόσμο, ως διεύρυνση των οριζόντων, ως γεφύρωση, ως μετατροπή της Πάτρας σε μητροπολιτικό κέντρο ενός ιδεατού πολιτισμικού και οικονομικού άξονα, σε συνδυασμό με την γοητευτική και κολακευτική Ολυμπιακή προοπτική, θα κουρελιαζόταν οικτρά μέσα από μια συντριπτική, εξευτελιστική χρεοκοπία;

Παίρνοντας αποστάσεις από τη «μεγάλη εικόνα» που εκτείνεται από τον οίστρο, τα πυροτεχνήματα, την παράδοση σε μια απατηλή αίσθηση ευφορίας μέχρι την κατάρρευση, βλέπεις να εκτυλίσσεται το αφήγημα ενός σατιρικού δράματος, με αρχαιότροπη δομή αν όχι και βιβλική ένταση: Θυμωμένος ο θεός που οι άνθρωποι φτιάχνουν πύργο για να τον φτάσουν- στην ιστορία μας μια θηριώδη γέφυρα κόντρα στους νόμους της φύσης του- τους τιμωρεί οικτρά για ύβρη και έπαρση, στέλνοντάς τους πληγές, αλλά με ξένους φαραώ. Είναι ένα δράμα με στοιχεία ειρωνείας, η οποία έγκειται ακριβώς στην άγνοια της επικείμενης μαύρης μοίρας, για την οποία προειδοποιούσαν κασσάνδρες και προφήτες καταρτισμένοι περί τα οικονομικά. Αλλά εμείς τους αγνοούσαμε και απολαμβάναμε το πυροτέχνημα της ευφορίας μας.

Παρ' όλα αυτά, και μέσα στη δεινή μας τύχη, μια κάποια πονόψυχη θεά Αθηνά μας, μερίμνησε με μια εύνοια: Η Γέφυρα προγραμματίστηκε και οργανώθηκε σε εποχές καλών προβλέψεων για την οικονομία. Λίγα χρόνια αργότερα, με τις μετακινήσεις να κάμπτονται και τα φέρι μποτ, τα οποία κηδεύαμε όλοι με αλαζονική πεποίθηση, να ξαναβγαίνουν στον αφρό, είναι αμφίβολο εάν θα σήκωνε ένα τέτοιο κόστος η Ευρωπαϊκή Τράπεζα επενδύσεων, στην οποία (και τις σχετικές μελέτες που έβλεπαν απόσβεση και κερδοφορία) οφείλουμε την εκτέλεση του έργου.

Το οφείλουμε ασφαλώς και στην πρόοδο και την εμπειρία των κατασκευαστών. Από τον πρώτο καιρό της μεταπολίτευσης, όταν καθηγητές σαν τον Κώστα Γούδα οραματίζονταν το έργο, μέχρι την εποχή όπου το εγχείρημα αναλήφθηκε, είχε υπάρξει επαναστατική τεχνοκρατική αναβάθμιση, και το έργο κατέστη εφικτό: Η τεχνολογία ανέπτυξε μια μέθοδο κατά την οποία η γέφυρα «κρατάει» τον εαυτό της, στον άξονα μεταξύ καλωδίων και ποντισμένων πέδιλων, και ταυτόχρονα εξέλιξε αποφασιστικά την αντισεισμική και αντικεραυνική προστασία.

Δημόγλου (ο αείμνηστος), Χαρικιόπουλος, Τεσαντιέ, Παπανικόλας: Ονόματα των ανθρώπων της κοινοπραξίας που υιοθέτησαν το έργο όχι σαν κερδοφόρο πρότζεκτ αλλά σαν δημιούργημα, ανθρώπων που δύσκολα παρέλαυναν από τις σελίδες μας (η προβολή τους ενδιέφερε μόνο σαν εργαλείο υποστήριξης της προσπάθειας, και μάλλον σαν αναγκαίο κακό) αλλά αποτέλεσαν πυλώνα για ένα εγχείρημα ανεπανάληπτο, που πέρα από την ιστορική, τεχνική, συγκοινωνιακή, πολιτισμική, οικονομική του διάσταση, εξελίχθηκε σε τοπόσημο της περιοχής, με διεθνή ακτινοβολία, αλλά και σε σύμβολο με υπερτοπική, ποιητική και φιλοσοφική διάσταση. Η νίκη του Προμηθέα επί του Δία, αν θέλετε να το δούμε με όρους μυθικούς, με την ευκαιρία του έργου που ανεβάζει αυτές τις μέρες το ΔΗΠΕΘΕ της πόλης.

Επιστρέφουμε στο κλίμα των ημερών. Στις 7 Αυγούστου, το εργοτάξιο του Αντιρρίου μετατρέπεται σε μιούζικ χολ. Παρουσιάζει ο Νίκος Αλιάγας, στη σκηνή ανεβαίνουν η χορωδία Μίκης Θεοδωράκης, κι ακόμα Μαρινέλλα, Νταλάρας, Πρωτοψάλτη, Πυξ Λαξ, Μαχαιρίτσας. Το ίδιο βράδυ, η Γέφυρα τυλίγεται σε πυροτεχνήματα, προσφέροντας σε κόσμο παραταγμένο σε όλες τις παρακείμενες και αντικριστές όχθες το πιο φαντασμαγορικό θέαμα της ζωής τους.

Στις 12 Αυγούστου, με τον ήλιο να καίει, το οδόστρωμα της Γέφυρας πλημμυρίζει λαό και επισήμους. Η θρησκευτική, πολιτειακή, πολιτική τάξη μετέχει στα εγκαίνια και στο κόψιμο της κορδέλας. Η ίδια η Γέφυρα γεφυρώνει δύο κόσμους: Τις κυβερνήσεις ΠΑΣΟΚ που κυρίως ταυτίστηκαν με την κατασκευή, και την κυβέρνηση ΝΔ που ευτύχησε να συμπέσει με την ολοκλήρωση. Η αβρότητα και η δεοντολογία θριαμβεύουν: Είναι όλοι καλεσμένοι, ενωμένοι και περήφανοι. Εκφωνούνται λόγοι και το έργο παραδίδεται σε λειτουργία. Πρώτος επίσημος πελάτης, ένας σκύλος. Επιβαίνει σε μηχανάκι και το μουσούδι του περνάει πρώτο «απέναντι».

Θα ακολουθήσουν εκατομμύρια διελεύσεις. Οι εξελίξεις δεν θα δικαιώσουν τις προβλέψεις για πολεοδομική επανάσταση, αλλά σ' αυτό ενέχεται κυρίως η κρίση παρά η υπεραισιοδοξία των νοστράδαμων. Η Γέφυρα δεν έχει πει όμως την τελευταία της λέξη. Ενα καλύτερο μέλλον είναι τώρα πιο ορατό από όσο πριν μια οκταετία.

Στο μεταξύ, το Εργο βρήκε παρέα. Την Ολυμπία και την Ιονία Οδό. Φαντάζει πλέον σαν γιγαντιαίος Ατλας σε μια εγκάρσια τομή. Η επανάσταση των μετακινήσεων έχει ολοκληρωθεί. Ο Δίας συγχωρεί τον Προμηθέα και αποδέχεται ότι η αυθάδεια του ανθρώπου είναι η πηγή του οράματος. Φτάνει να διδαχθούμε ότι όποιος θέλει να σηκωθεί λίγο ψηλότερα, πρέπει να φροντίζει τα θεμέλιά του.

Του ΚΩΝ. ΜΑΓΝΗ

Πελοπόννησος Εκδοτική Α.Ε
ΜΑΙΖΩΝΟΣ 206, 26222 Πάτρα

Μετάβαση στο πλήρες site
Τηλ 1: 2610-312530
Τηλ 2: 2611-100395
Fax: 2610-312535
Email: pelop@pelop.gr
Εμπορικό τμήμα: emporiko@pelop.gr
Tμήμα Αγγελιών: aggelies@pelop.gr